زنان و تاریخچه ی صعود

مردم در مورد زنها چه فکر میکنند؟ چیزی که به ذهن میرسد این است که زن از بچهها مراقبت میکند، خانه را تمیز میکند، و شاید یک کار تمام وقت دارد تا از خانوادهاش حمایت کند. بهندرت ممکن است کسی فکر کند که یک زن در ارتفاع 2000 فوتی بین زمین و آسمان آویزان باشد، یا چندماه وقت صرف کند تا بلندترین قله جهان را فتح کند.
برای بعضیها، ذهنیت این زنها سؤال برانگیز است؛ اما کوهنوردان در این مورد تردیدی ندارند.این زنها لزوما جان خود را در صعود به خطر نمیاندازد، بلکه برای کسب تجربهای عمیقتر از احساسات این کار را میکنند. چیزی مثل تجربه «ارتفاع طبیعی» اگرچه اغلب زنها به ارتفاعات خیلی عظیم صعود نمیکنند. اما احساس مشابهی با آن افراد دارند.زنهایی که محدودیتهای خودشان را کنار میگذراند،در طول سالیان ورزش را بیشتر در مقابل دیدگان و مورد توجه زنان دیگر قرار میدهند. اکنون بانوان بخشی از ورزش را که در ابتدا توسط مردان تصاحب شده بود، در اختیار دارند.
سالهاست که صخرهنوردی و کوهنوردی نوعی ورزش به حساب میآیند، اما تاریخچه ی دقیقی درباره آن در دست نیست. اولین صخرهنوردان مردانی بودند که ندرتا از زنانی که در صعود همراه آنها بودهاند نام بردهاند. به نظر مردان نام بردن از زنان همراهشان خیلی کار مردانهای نبوده و خلاف وجهه آنها محسوب میشده است.اما از شجاعتهای خود بسیار یاد میکردهاند. اولین مسابقه ی (رکوردی)که نام یک زن به عنوان کوهنورد ثبت شده در مورد دوشیزه پارمینتر (Parminter) است. خانم پارمینتر، آلپ را در سال 1799 فتح کرد. چند سال بعد،در سال 1808 خانم ماری پارادیس که یک نفر 18 ساله فرانسوی بود،مونت بلانژ بلندترین قله آلپ را فتح کرد و نام او به عنوان اولین زنی که این قله را فتح کرد ثبت گردیده است. در سالهای 1880 دو زن بزرگ دیگر به نامهای متابرووت و لوسی واکر پا به عرصه ی کوهنوردی گذاشتند. در این زمان خانم برووت طی 11 سال 30 قله و 36 راه کوهستانی که قبلا پای هیچ زنی به آنجا نرسیده بود را فتح کرد.در سال 1871 لوسی واکر اولین زنی بود که بهطور کامل«مترهورن»را فتح کرد. در همان سال لوسی برای چهارمینبار قله ایگر (Eiger) را فتح کرد. در رابطه با این فتح گفتهاند که او در طی مدت کوهپیماییاش فقط از شامپاین و کیک اسفنجی استفاده کرده است. این تلاشها توجه تعداد اندکی از زنان آن زمان را جلب کرد و از همیشه بیشتر آنی پیک تحت تأثیر قرار گرفت. او بعد از اینکه در سن 44 سالگی قله ی مترهورن را فتح کرد، یکی از اعضای مؤسس باشگاه کوهنوردی امریکا شد و قلل متعدد دیگری را فتح کرد. این تلاشها باعث پایداری در راهشان شد تا اینکه آرامآرام قرن بیستم از راه رسید. تغییر قرن و گذشت سالیان شجاعتی را برای مردان به ارمغان آورد تا جایی که کوهنوردی تبدیل به ورزشی عمومی شد.
پیشرفت تکنیکی این ورزش در طول سالیان،آن را به ماورای تصور کوهنوردان کردند به خصوص در اروپا.
در قرن بیستم، کوهنوردی کمکم به یک فعالیت اجتماعی تبدیل شد و در این فعالیتهای دسته جمعی(اجتماعی) پیوند ازدواجهای بسیاری رخ داد. معروفترین این ازدواجها، ازدواج میریام اوبراین و رابرت آندرهیل بود. رابرت پیشرفتهای بسیاری در روشها و ظاهر لوازم کوهنوردی در آمریکا ایجاد کرد. میریام به واسطه ی کوهنوردی با همسرش تجارب بسیاری کسب کرد و این باعث شد که یکی از بهترین زنان کوهنورد بین سالهای 20 تا 30 شود. او روشهایی همچون کوهنوردی بدون راهنما و تیمی را ارائه داد. او این روشها را کوهنوردی بدون مردان میخواند.او تلاشهای بسیار برای پیشرفت زنان در کوهنوردی انجام داد اما هنوز هم این رشته ی ورزشی تحت تسلط مردان بود. در دهههای 30 و 40 تعداد زنان کوهنورد هنوز هم اندک بود. اکثر زنان کوهنورد به واسطه ی همسران خود را این رشته ورزشی آشنا شده بودند.بنیپردازان (Bonnie Prudden) هنگامی با کوهنوردی آشنا شد که همراه همسرش برای ماه عسل اقدام به فتح مترهورن کرد.
او بعد از بازگشت دست به صعودهای بسیاری زد و تا دهه ی 50 میلادی به کوهنورد حرفهای ادامه داد. تعداد اندکی از دیگر زنان،موفق به از بین بردن محدودیتهایشان شدند. یکی از این زنان باربارا واشبرن بود؛ اولین زنی که دنابی را در سال 1947 فتح کرد. به غیر از این اطلاعات محدود، اطلاعات زیادی درباره کوهنوردی زنان دیگر در دست نیست. در دهههای 50 و 60 میلادی زنان کوهنورد آینده چشم به جهان میگشودند. چندسال بعد از تولدشان برای همیشه کوهنوردی را تغییر دادند، گویی که جهان تازهای را به وجود آوردهاند.
پیشرفت در سبک و روش کوهنوردی باعث تغییر و بهبود لوازم و امکانات در این ورزش شد. ورزشکاران در این دوره پا از محدودیتهای گذشته و استانداردهایی (به تصویرصفحه مراجعه شود) برای بهبود این روش ایجاد نمودند. اندکاندک مسیرها و کوههای دشوارتری برای صعود انتخاب میشدند. روز به روز به تعداد زنان و مردانی که زندگی خود را وقف کوهنوردی میکردند اضافه میشد. یکی از این مردان«رویال رابینز» بود. همسر او اولین زنی بود که توانست یک مسیر درجه 6 را در پارک جنگلی«یوزمایت»با موفقیت پشتسر بگذارد. سالهای اولین دهه 70 شاهد فعالیت سرسختانه زنی به نام بو جانسون بود. بو اولین عضو زن یک گروه نجات بود. تا سال 1973 بو چندین صعود انفرادی را با موفقیت انجام داد و در چندین صعود تیمی بهعنوان راهما حضور داشت. اکنون او در خود این قدرت را میدید که دست به فتح دیوار بزرگ بزند. او از سیبیلی هکتل برای شرکت در اولین صعود زنانه به ال کپ دعوت کرد که این صعود هم به موفقیت انجام شد. بو به کوهنوردی ادامه داد و 5 سال بعد برای اولینبار به تنهایی ال کپ (El Cap) را فتح کرد. زنان به واسطه فتح قلل مرتفع باعث جلب عده بیشتری از زنان به این ورزش شدند. (واندا رو تکیوویز) Rutkiewicz Wanda به همراهی گروهی از زنان کوهنورد به گشربرام ll ،بلندترین قله فتح نشده در آن زمان صعود کرد. در شانزدهم می سال 1975 یک تیم تشکیل شده از زنان ژاپنی به رهبری جونکو تابیی قلهء اورست را فتح کردند. این اولینبار بود که اورست توسط یک تیم زنانه فتح میشد. جونکو یک زن 35 ساله صاحب یک بچه 3 ساله بود. او برای اینکه بتواند با موفقیت این کار را انجام دهد 3 سال به تمرین پرداخت و برای تهیه پول مورد نیاز این کار،به تدریس پیانو میپرداخت. سرانجام زنان آرامآرام در دنیای کوهنورد پذیرفته میشوند. در سال 1978 اولین زن به عضویت باشگاه کوهنوردی سوئیسیها در آمد. در سال 1979 یک زن جوان به نام لین هیل ثابت کرد میتواند بهترین صعود را انجام دهد(جایگاهی که قبلا در انحصار مردان بود). لین به قلهای که توسط هیچ زنی فتح نشده بود صعود کرد.او به کارش ادامه داد تا اینکه در سال 1983 قله مرتفعی در شرق کشور را فتح نمود.پس از آن هم هیچ مانعی نتوانست از فعالیتش جلوگیری کند.
در دهه 80 محدودیتها کمتر شدند و با ایجاد رقابت، کوهنوردی به شکل وجهی از زندگی روزمره مردم درآمد. مسابقات محلی در اقصی نقاط ایالات متحده،باعث به وجود آمدن سبکهای مختلفی در کوهنوردی شد.دو زن دست به کارهای بزرگی زدند. رابین اربست فیلد برنده جام جهانی 1989 در شهر لیدز انگلستان شد. پس از او در همان سال این هیل موفق به کسب عنوان قهرمانی شد و حتی از دیوید لترمن هم پیشی گرفت. در دهه 90 لین موفقترین زن کوهنورد بود. صعود او در سال 1990 در فرانسه باعث این موفقیت شد.رابین هم به فعالیت خود ادامه داد و در سال 1991 نفر دوم شد.در سال 1992 دو صعود آزاد برروی آل کپ انجام داد و در باردوم پس از تلاشی 4 ساعته موفق به صعود شد و پس از بردن مسابقه آراکوراک مستر از مسابقه کنارهگیری کرد. اما رابین به مسابقه ادامه داد و 4 سال پشت سرهم برنده شد.او در سال 1994 در تمامی صعودهای انفرادی برنده شد.همانطور که رابین مشغول به جای گذاشتن رکورد در مسابقات بود،لین در تاریخ صعود، رکورد به جای میگذاشت. در نهم سپتامبر 1994 این در یک صعود آزاد و در دومین تلاشش موفق به فتح قله نوز شد، کاری که هیچکس تاکنون نکرده بود.لین و رابین همچنان به فعالیت خود ادامه میدهند و بسیاری از محدودیتها را تا امروزه از سر راه برداشتهاند.در سال 1996 دختر 15 سالهای صحنه کوهنوردی را دچار توفان کرد. این دختر کیتی براون نام داشت و در هر مسابقه که سنش اجازه شرکت در آنها را میداد،برنده شد و در جهان را متحیر ساخت. او در سال 1997 سختترین صعود را که تاکنون توسط یک زن به ثبت رسیده بود انجام داد.کیتی هم مانند لین و رابین در زمره مشهورترین زنان کوهنورد قرار گرفت. با نگاهی به 200 سال گذشته درمییابیم که کوهنوردی دچار تغییرات شگرفی شده است. نقشی که زنان ایفا میکردند آشکار شد.آنها هم مانند مردان تلاش کردند و موانع را از سر راه برداشتند و برای خودشان رکوردهایی برجای گذارند. اولین زن با تلاش خود درهای بسیاری را مقابل دیدگان زنان با تلاش خود درهای بسیاری را مقابل دیدگان زنان دیگر باز میکرد و این برای زنان موفقیت بزرگی بود.امروزه در خبرهایی که درباره کوهنوردی منتشر میشود زنان بسیاری را میبینیم که نخستین صعودها را انجام میدهند؛رکوردهای دشوار دیگران را میشکنند و حتی از مرز رؤیاها و تصوراتشان نیز میگذرند. زنهایی که محدودیتهای خودشان را کنار میگذارند،در طول سالیان ورزش را بیشتر در مقابل دیدگان و مورد توجه زنان دیگر قرار میدهند. اکنون بانوان بخشی از ورزش را که در ابتدا توسط مردان تصاحب شده بود،در اختیار دارند.
منبع: مجله تخصصی عروس هنر







پناه بردن به طبیعت بکر